Uitgelicht

Uitgelicht - actueel

Toekomst agrarisch natuurbeheer aan zijden draadje

De toekomst van het agrarisch natuur- en landschapsbeheer hangt aan een zijden draadje. Staatssecretaris Henk Bleker bezuinigt fors op natuurbeheer. Om de bezuinigingen te realiseren wil hij het agrarisch natuurbeheer buiten de EHS niet langer uit de rijksbegroting betalen. Bij BoerenNatuur ligt 85% van alle agrarisch natuurbeheer buiten de EHS. Wij moeten dan denken aan de gebieden met weidevogel- en akkervogelbeheer, de ganzengebieden en de kleinschalige landschappen van de Friese Wouden en het Groninger Zuidelijk Westerkwartier.

Bleker wil het beheer van deze gebieden overhevelen naar het nieuwe Gemeenschappelijke Landbouwbeleid (GLB), bij voorkeur pijler 1. Dat lijkt een mooi gebaar. GLB is immers een grote geldbron. Schijn bedriegt echter. Pijler 1 leent zich niet voor financiering van collectief agrarisch natuurbeheer. Geld uit pijler 1 mag alleen worden uitgekeerd aan individuele agrariërs die, naast andere verplichtingen, een klein deel van hun grond braak leggen voor natuur, het zogenaamde “ecologisch focusgebied”. En pijler 1-geld mag niet worden gebruikt voor beheer. Van de ecologische focusgebieden mag dan ook geen grote bijdrage aan de natuur worden verwacht. Het is bijvoorbeeld niet geschikt voor het collectieve weidevogelbeheer. En met dit collectieve beheer boeken de agrarische natuurverenigingen (ANV’s) nu juist steeds betere resultaten.

Zonder dit beheer is de grutto als Nederlandse broedvogel ten dode opgeschreven. BoerenNatuur heeft de staatssecretaris hier in een brief op gewezen en heeft ook de Tweede Kamer geïnformeerd. BoerenNatuur stelt voor om agrarisch natuurbeheer te betalen uit pijler 2 van het GLB. De voorwaarden van pijler 2 passen veel beter bij agrarisch natuurbeheer. Maar ook aan pijler 2 kleeft een nadeel. Pijler 2 geld mag alleen worden besteed als de Nederlandse overheid er een flinke eigen bijdrage bij legt. En dat wil Bleker immers niet?
De laatste optie is nog dat provincies er eigen geld bij leggen. Sommige provincies, zoals Friesland, lijken hiertoe bereid. Maar dat is nog allerminst zeker. Ook provincies zullen niet ontkomen aan bezuinigingen. Bovendien wil Bleker de aansturing van het agrarisch natuurbeheer buiten de EHS niet overdragen aan de provincies. En welke provincie wil geld steken in beleid waar ze niets over te vertellen hebben?
Al met al tekent zich een uiterst somber toekomstperspectief af voor het agrarisch natuur- en landschapsbeheer in Nederland en dat terwijl de ANV’s er de laatste jaren zulke goede resultaten mee boeken.

BoerenNatuur gaat niet bij de pakken neerzitten. Dit jaar maakt zij middelen vrij voor een extra inspanning om de toekomst van het agrarisch natuurbeheer veilig te stellen.

Gebiedsgerichte Samenwerkingsdag

Gebiedsgerichte samenwerking is een kunst, maar ook een must voor goed weidevogelbeheer. Vaak gaat het goed, vaak kan het beter. Als de gebiedssamenwerking goed lukt, kun je grote winst voor jezelf, voor elkaar en uiteindelijk voor de weidevogels behalen. Op 15 december 2011 vond er een samenwerkingsdag plaats voor de Friese ANV’s. De dag werd geïnitieerd door de Provincie Fryslân en georganiseerd door de WUR in samenwerking met BoerenNatuur. Voor deze eerste try-out waren de ANV's Guozzenbeheer Kuststripe, de Sudwesthoeke, de Noardlike Fryske
Walden en Weststellingwerf aanwezig.

Na een evaluatie aan het einde van de middag kwam naar voren dat ‘enthousiasme’ toch echt de basis is van succesvol weidevogelbeheer. Winst valt er te behalen in onderlinge afstemming van het beheer, onderling begrip, kennisoverdracht en de concrete uitwerking van gemaakte afspraken. Enkele ANV’s kunnen na deze dag afspraken met gebiedspartners concretiseren en gaan samen aan de slag om samen de uitvoering van het beheer en de kwaliteit van het mozaïek te verbeteren.

Terug